Özet: Dava dilekçesinde; davacının vefat eden eşinden dolayı ölüm aylığı istediği kabul edilerek, mahkemece bu yönde irdeleme yapılarak davanın reddine karar verildiği anlaşılmakta ise de; yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 76.maddesi uyarınca, dava dilekçesinin yorumu ve bahsedilen olaylara ilişkin hukuki nitelendirmenin hakime ait bir görev olduğu da dikkate alınarak, davacının talebi de açıklattırılmak suretiyle, davacının meydana gelen olayın iş kazası olduğunun ve bu nedenle kendisine ölüm geliri bağlanması gerektiğinin tespitini isteyip istemediği belirlendikten sonra, bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.
- 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Madde 54 : Ölüm aylığı
- İş kazası tespit davası
- Ölüm aylığı bağlanma şartları
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 17.03.2014 tarih 2013/10776 Esas 2014/6042 Karar
İçtihat Metni
Dava, davacının murisinin 02.12.2007 tarihinde davalı A’y’a ait inşaat işyerinde çalışmakta iken öldürülmesi nedeniyle 30.11.2007-02.12.2007 tarihleri arasında 506 Sayılı Yasa kapsamında çalışmalarının tespiti ile muris eşinden dolayı aylık bağlanması istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulü ile, davacının murisinin 01.12.2007-02.12.2007 tarihleri arasında 2 gün 19.50 TL. ücretle davalıya ait işyerinde 506 sayılı Yasa kapsamında hizmet akti ile çalıştığının tespitine ve Karar tarihi itibariyle davacı ölüm aylığı bağlanması koşullarını taşımadığından davacının ölüm aylığı bağlanması (emeklilik) talebinin reddine karar verilmiştir.
Hükmün, davacı ve davalı Kurum vekilinin tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakim tarafından düzenlenen raporla, dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekilinin tüm, davacının ise, sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmelidir.
2) Davanın yasal dayanaklarından biri, 506 Sayılı Kanun’un 11/A maddesidir. Anılan maddeye göre, eldeki davayla ilgili olarak iş kazası; a-Sigortalının iş yerinde bulunduğu sırada, b-İşveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla, hemen veya sonradan sigortalıyı bedence veya ruhça arızaya uğratan olaydır.
Olayın, işkazası olarak kabul edilebilmesi için;
A-Olaya, maruz kalan kişinin 506 Sayılı Kanun’un 2.maddesi anlamında sigortalı olması, B-Olayın, 506 Sayılı Kanun’un 11/A maddesinde sayılı ve sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşuldur. Başka bir anlatımla olayın, iş kazası sayılabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunludur.
Davaya konu olayda ise, dava dilekçesinde; davacının vefat eden eşinden dolayı ölüm aylığı istediği kabul edilerek, mahkemece bu yönde irdeleme yapılarak davanın reddine karar verildiği anlaşılmakta ise de; yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 76.maddesi uyarınca, dava dilekçesinin yorumu ve bahsedilen olaylara ilişkin hukuki nitelendirmenin hakime ait bir görev olduğu da dikkate alınarak, davacının talebi de açıklattırılmak suretiyle, davacının meydana gelen olayın iş kazası olduğunun ve bu nedenle kendisine ölüm geliri bağlanması gerektiğinin tespitini isteyip istemediği belirlendikten sonra, bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir. Bu kapsamda, Mahkemece, davacının murisinin ölümünden dolayı, Kurumca, bu olayın iş kazası sayılıp sayılmadığı, buna dair yapılan teftiş ve raporların olup olmadığı ve meydana gelen olayın iş kazası olup olmadığı yönünde yapılacak araştırmadan sonra, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, salt ölüm gelirine hasren davanın reddedilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ
Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 17.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.